Basur Nedir, Neden Olur ve Belirtileri Nelerdir?

Hemoroid, anüsün çevresinde veya rektumun alt kısmında yer alan şişmiş ve iltihaplı damarlardır. Damarı destekleyen dokular gerildiğinde damarlar genişler ve genişleyen damarın duvarları da incelerek kanama meydana gelir. Kanama basur hastalığının en bilinen belirtisidir. Hemoroid yerine daha çok basur ismiyle bilinmektedir. Dünya üzerinde ki yetişkin insanların yaklaşık %50’si, 50 yaşına ulaşana dek hemoroit belirtileri yaşamıştır.

Hemoroit iç ve dış olmak üzere iki çeşide ayrılmaktadır. İç basur anüs içerisinde gerçekleşir ve toplumda en çok görülen çeşididir. Dış basur ise anüs dışında gerçekleşir ve az kişide görülür.

İç hemoroit çok yaygın olup, kişiler için zahmetli bir rahatsızlıktır. Meydana geldiği bölge sebebiyle insanlar başkalarıyla paylaşmaya, muayene ve tedavi olmaya çekinir. Çoğunlukla çözümü kendi kendilerine evde uygulayabilecekleri yöntemlerde ararlar.

Aslında günümüz teknolojisinde birçok kurumda yaygın olarak kullanılan özel cihazlar sayesinde ve tecrübeli proktoloji uzmanları tarafından çok kolay ve zahmetsiz bir şekilde basur tedavisi yapılabilmektedir.

basur neden olur

Hemoroid Neden Olur?

Basur hastalığının oluşumunda rol oynayan en büyük etken kabızlıktır. Kabız kalan kişinin dışkılama esnasında ıkınması ile beraber anüste meydana gelen basınç damarların deforme olarak şişmesine sebep olur. Hemoroid oluşumunda rol oynayan sebepleri sıralamak gerekirse;

Çok Sık Kabız Olmak

Her insan hayatı boyunca mutlaka birkaç kez kabız kalmıştır. Bazı insanlarda ise bu durum diğerlerine göre çok daha sık cereyan eder. Bunun sebebi ise beslenme düzeni, tuvalet alışkanlığı gibi sebeplerden kaynaklandığı gibi kullanılan herhangi bir ilaç ya da hastalık olabilmektedir.

Lif bakımından yetersiz beslenmek, az sıvı tüketimi ve aşırı hareketsizlik gibi davranışlarda kabızlığın oluşmasında rol oynayan başlıca sebeplerdir. Bir diğer önemli faktör ise yukarıda da belirttiğimiz gibi tuvalet alışkanlığıdır. Peki bu ne anlama gelir? Bir çok insan titizlikten dolayı evinden başka bir yerde tuvalete gitmek istemediği için dışkılama ihtiyacı hissettiğinde eve erteler ve bu erteleme durumu süreklilik kazandığında bağırsakların tembelleşmesine yol açar. Tembelleşmeye maruz kalan bağırsaklar ise kabızlık probleminin meydana gelerek süreklilik kazanmasına neden olur.

Şiddetli ve Uzun Süren İshal

Her ne kadar kabızlık kadar yaygın bir sebep olmasa da basur oluşumunda rol oynayan nedenlerden biri de uzun süren ve şiddetli olan ishaldir. Dışkılama şiddetli olduğunda oluşan basınç anüste bulunan doku ve damarların yapısına zarar vererek hemoroid oluşumuna neden olmaktadır.

Ikınmak Ciddi Sorun Yaratır

Kabızlık ile karşı karşıya kalan insanlar ne yazık ki dışkılarken ıkınma gereksinimi duyarlar. Bu yaptıklarının zararlı olduğunu düşünmediklerinden bir an önce rahatlamak için sınırsız bir şekilde ıkınırlar. Ikınma esnasında anüste oluşan basınç anüste bulunan toplardamarların ve dokuların zedelenmesine ve bu doğrultuda gevşeyerek şişmesine neden olmaktadır.

Tuvalette Uzun Kalmak

Tuvalette oturur pozisyonda çok kalınması problem teşkil eden bir diğer durumdur. Uzmanlar dışkılama işleminin 1 dakika içinde ıkınmadan bitirilerek çıkılması yönünde uyarılarda bulunmaktadır. Bu sebeple tuvalete giderken asla kitap, dergi, telefon veya tablet gibi cihazlar götürülmemesi tavsiye edilir.

Sürekli Ağır Kaldırmak

Özellikle işi gereği sürekli ağır yük kaldıran insanlar da risk grubu içerisinde yer alırlar. Kişilerin ağır yükü kaldırdıkları ve taşıdıkları sırada makat bölgesine kuvvet biner ve bu kuvvet bu bölgede basınç oluşmasına sebebiyet verir.

Hamilelik

Direk bir hemoroid sebebi olduğu söylenemez ancak gebelik döneminde anne adaylarının aşırı hareketsiz kalması, beslenme düzeninin değişmesi kabızlığa neden olabilmektedir.

basur belirtileri nelerdir

Basur Belirtileri Nelerdir?

En yaygın görülen şikayetleri ise şunlardır;

– Ağrısız kanama
– Anal kaşıntı
– Ağrı
– Şişlik

Dışkılama sırasında fark edilen kanın normal olmadığı fakat, diğer hastalıklara göre nispeten basur gibi iyi huylu bir nedenden dolayı kaynaklandığını bilmek önemlidir. Daha ciddi hastalıklar kişinin yaşamını tehdit edebilmektedir. Bu sebepten dolayı makat bölgesinde herhangi bir normal olmayan durum hissedildiğinde mutlaka doktora başvurulmalı, muayene olarak bu şikayetlerin sebebi kesinlikle öğrenilmelidir.

Hemoroid için nispeten daha iyi huylu desek de, kişiye yaşattığı şikayetler ile ıstırap verici olabilir. Dolayısıyla bu hastalığın da erken teşhisi ve tedavisi oldukça önem arz eder.

Basur Ağrısı Neden Olur?

Aslında basur çok ağrı şikayeti görülen bir rahatsızlık değildir. Fakat 3. ve 4. derecelerinde meme olarak ifade edilen damar fazla büyüyüp anüs dışına çıktığında içeri girmez ve makat kaslarının arasına sıkıştığından ağrı görülür. Bu duruma tromboze hemoroid yani basur boğulması ismi verilmektedir.

Kaşıntı Şikayeti Ciddiye Alınmalı
Bir diğer şikayetin kaşıntı olduğundan bahsettik. Basur memesi anüsten dışarı çıktığında gerek biriken kandan dolayı gerekse memenin çamaşırla temas etmesi sonucunda kaşınmalar söz konusu olabilir. İyi temizlenmeyen anüste mevcut olan parazitlerde diğer bir kaşıntı sebebi olabilir. Fakat her makat kaşıntısı için hemoroid belirtisi olduğu düşünülmemelidir. Daha farklı basit sorunlar ya da daha ciddi sebeplerden dolayı da makat kaşıntısı oluşabilir.

Kanama Farkedilmesi Gereken Bir Durumdur
Hemoroidin belirtilerini sıralarken, kanama görüldüğünü de ifade etmiştik. Dışkılama sırasında dışkıyı kaplayan kanama söz konusudur. Eğer bu farkedilmezse tuvalet kağıdında görülecektir. Anlaşıldığı üzere basurun belirtileri çok anlaşılmayacak ve geç teşhis edilecek düzeyde değildir.

İlk Evrelerde Farkedilmeyebilir
Hemoroidin ilk başlangıç evrelerinde, meme dışarı çıkmadığından el ile herhangi birşey hissedilmez. Ancak doktor tarafından yapılacak olan anoskop muayenesi ile görülebilir. Çoğu kişi basuru 3. ve 4. dereceden önce hissetmemektedir. Bazı kişiler ise hissettikleri halde utanıp doktora başvurmazlar ve hastalıklarının ilerlemesine sebep olurlar.

Basurun Risk Faktörleri Nelerdir?

Basur, ailesel yatkınlık sebebiyle anne veya babadan çocuğa da geçebilecek bir rahatsızlıktır. Aşırı ağır kaldırma, kilolu olma gibi vücudu zorlayan durumlar bu hastalığın riskini artırmaktadır.

Kronik yani sürekli olarak kabızlık yaşamak ve dışkılama esnasında ıkınmak birbirini tetikleyen iki faktördür. Kabızlığa çözüm bulunmadığında basur kaçınılmaz bir hal almaktadır.

Ara vermeksizin uzun zaman hareketsiz bir şekilde oturmak veya ayakta durmak risk oluşturabildiği gibi sürekli olarak anal yoldan yaşanılan cinsel ilişkide bu riski artırabilmektedir.

Bunların dışında hamileyseniz, basurun gelişme olasılığı yüksektir.

Basur (Hemoroid) Nasıl Teşhis Edilir?

Makat hastalıkları konusunda tecrübeli bir genel cerrahi uzmanı tarafından bir çok hemoroit, parmak ve göz yordamıyla kolayca muayene edilerek, teşhis edilebilir.

Fakat emin olmak adına anoskop ismi verilen alette kullanılmaktadır. Bu alet anüsün içini 10 cm’e kadar göstermekte olup herhangi bir anormal durum hissedildiğinde ise kolonoskopi ismi verilen ek bir test talep edebilirler.

Kaynak
1- Sardinha, T. C., & Corman, M. L. (2002). Hemorrhoids. Surgical Clinics, 82(6), 1153-1167.
2- Hulme-Moir, M., & Bartolo, D. C. (2001). Hemorrhoids. Gastroenterology Clinics of North America, 30(1), 183-197.
3- Op. Dr. Atilla KAYA – ideatip.net

Basur Nedir, Neden Olur ve Belirtileri Nelerdir?
Başa dön